Aktualności

Choroszcz planuje kolejne inwestycje. W tle ochrona zabytkowego centrum

2026.06.05 11:10

Przyszłość historycznego centrum Choroszczy była tematem spotkania przedstawicieli samorządu i służb konserwatorskich. Rozmowy dotyczyły planowanych inwestycji oraz sposobów zachowania unikalnego charakteru miasta, którego układ urbanistyczny znajduje się pod ochroną konserwatorską.

O dalszym rozwoju Choroszczy rozmawiali Karol Łopatecki, zastępca Podlaskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, oraz burmistrz miasta Robert Wardziński. Spotkanie poświęcono planowanym inwestycjom w historycznej części miasta oraz zasadom ochrony jego zabytkowego krajobrazu.

To szczególnie ważne w przypadku Choroszczy, której historyczne centrum zostało wpisane do rejestru zabytków już w 1977 roku. Oznacza to, że nowe przedsięwzięcia muszą uwzględniać wyjątkowy charakter tej przestrzeni.

Miasto zaprojektowane przez Branickiego

Dzisiejszy układ Choroszczy w dużej mierze ukształtował się w XVIII wieku za sprawą Jana Klemensa Branickiego, jednego z najpotężniejszych magnatów Rzeczypospolitej. Po pożarze z 1753 roku rozpoczął on przebudowę miasta i stworzył założenie urbanistyczne zgodne z zasadami baroku.

W centrum wytyczono nowy rynek, uporządkowano sieć ulic i zaplanowano osie widokowe prowadzące do rezydencji Branickiego. Reprezentacyjną część miasta tworzyły kościół i klasztor dominikanów, a także inne obiekty użyteczności publicznej.

Na zachodnich obrzeżach Choroszczy powstało natomiast okazałe założenie pałacowo-parkowe w dolinie Horodnianki, inspirowane francuskimi rezydencjami wiejskimi.

Ślady historii widoczne do dziś

Choć większość XVIII-wiecznej zabudowy miała charakter drewniany, Choroszcz była starannie zaplanowanym ośrodkiem miejskim. Funkcjonowały tu m.in. ratusz, kramnice, browary oraz budynki administracyjne związane z dobrami Branickiego.

Elementy tamtego układu są widoczne do dziś. Historyczny przebieg ulic, rynek oraz zachowane zabytki przypominają o okresie, który ukształtował współczesny wygląd miasta.

Właśnie dlatego planując kolejne inwestycje, samorząd i konserwatorzy szukają rozwiązań pozwalających rozwijać Choroszcz bez utraty jej historycznej tożsamości.