Aktualności

Kolej miejska w Białymstoku? Miasto odpowiada na interpelację radnego

2026.10.02 11:30

Czy Białystok powinien rozwijać kolej miejską i aglomeracyjną? Do tego tematu w swojej interpelacji wrócił radny miejski Henryk Dębowski. Zapytał władze miasta m.in. o możliwość udostępnienia wcześniejszego opracowania oraz przygotowanie aktualnego planu uruchomienia kolei miejskiej.

W odpowiedzi sekretarz miasta Krzysztof Karpieszuk poinformował, że Białystok obecnie nie widzi uzasadnienia dla tworzenia połączeń kolejowych wewnątrz miasta. Jednocześnie wskazał na potencjalną rolę kolei aglomeracyjnej w obsłudze mieszkańców gmin ościennych.

Opracowanie sprzed blisko 20 lat

Jak wynika z odpowiedzi magistratu, opracowanie dotyczące kolei miejskiej z 2007 roku ma obecnie przede wszystkim wartość archiwalną. Zdaniem miasta dokument nie wskazuje na potrzebę tworzenia dodatkowych połączeń kolejowych jako uzupełnienia miejskiej komunikacji autobusowej.

Według władz Białegostoku o faktycznym zapotrzebowaniu na przewozy kolejowe może świadczyć m.in. liczba codziennych odjazdów pociągów z poszczególnych stacji i przystanków znajdujących się na terenie miasta.

Magistrat podkreśla, że uruchamianie nowych połączeń kolejowych musi mieć uzasadnienie w istniejących lub przewidywanych potokach pasażerskich. W ocenie miasta obecnie nie są one w Białymstoku na tyle wysokie, aby uzasadniały stworzenie kolei miejskiej.

Kolei miejskiej nie ma w planach do 2035 roku

Podstawowym dokumentem planistycznym dotyczącym transportu jest „Plan Zrównoważonej Mobilności Miejskiej Białostockiego Obszaru Funkcjonalnego do roku 2035”, przyjęty przez Radę Miasta w 2023 roku.

Dokument nie zakłada wykorzystania kolei ani jako elementu transportu miejskiego, ani jako środka komunikacji pomiędzy Białymstokiem a miejscowościami aglomeracji.

Miasto tłumaczy to m.in. historycznym układem linii kolejowych. Jak wskazuje Karpieszuk, ich przebieg był kształtowany przede wszystkim z myślą o ruchu tranzytowym, a nie codziennych podróżach mieszkańców.

CUPT widzi potencjał kolei aglomeracyjnej

W odpowiedzi na interpelację miasto odwołuje się również do najnowszej analizy Centrum Unijnych Projektów Transportowych. Raport dotyczący transportu publicznego w Białymstoku został opublikowany 17 września 2026 roku.

CUPT analizował m.in. zasadność budowy metra oraz możliwości rozwoju szybkiego transportu autobusowego BRT. W raporcie znalazła się również rekomendacja dotycząca kolei.

Autorzy opracowania wskazują na potrzebę pełnego wykorzystania modernizowanych linii kolejowych zbiegających się w białostockim węźle. Ich zdaniem uruchomienie częstych połączeń aglomeracyjnych mogłoby przejąć część ruchu pasażerskiego z gmin ościennych i ograniczyć liczbę samochodów wjeżdżających do miasta. Oznacza to, że kolej może mieć znaczenie przede wszystkim jako element transportu aglomeracyjnego, a nie wewnętrznej komunikacji Białegostoku.

BRT zamiast kolei?

W przypadku transportu wewnątrz miasta raport CUPT wskazuje przede wszystkim na rozwój BRT, czyli szybkiego transportu autobusowego.

Według autorów analizy szerokie arterie drogowe oraz istniejące rezerwy terenu pozwalają stworzyć trasy BRT zapewniające wysoką prędkość i przewidywalność przejazdu. Rozwiązanie to miałoby być tańsze zarówno pod względem budowy, jak i późniejszego utrzymania niż transport szynowy. Dodatkową zaletą jest możliwość łatwiejszego dostosowywania tras do zmieniających się potrzeb mieszkańców.

Władze Białegostoku podkreślają, że jako organizator miejskiego transportu zbiorowego koncentrują się na zapewnieniu jego dostępności i koordynacji, również dla osób korzystających z kolei.