Aktualności

Szybki internet i telemedycyna na podlaskich wsiach. Jest plan zmian

2026.10.12 13:00

Szybki internet, telemedycyna, e-urzędy i odnawialne źródła energii mogą pomóc w rozwoju podlaskich wsi. Politechnika Białostocka pracuje nad rekomendacjami, które mają ułatwić planowanie zmian na obszarach wiejskich.

Dostęp do lekarza specjalisty, sprawny transport czy możliwość załatwienia urzędowych formalności bez wyjazdu do większego miasta. To problemy, z którymi mierzą się mieszkańcy wielu mniejszych miejscowości. Koncepcja Smart Village zakłada wykorzystanie nowych technologii i współpracy lokalnych społeczności, by poprawić jakość życia na wsi.

Nie chodzi jednak wyłącznie o cyfryzację. Równie ważne są rozwiązania związane z infrastrukturą, środowiskiem i usługami publicznymi. Ich rozwój może mieć znaczenie także dla młodych mieszkańców, którzy dziś często wyjeżdżają z rodzinnych miejscowości w poszukiwaniu pracy i lepszych perspektyw.
W projekt zaangażowano ponad 80 naukowców, a jego budżet wynosi niemal 8 mln zł.

Telemedycyna, e-urzędy i internet na wsi

Wśród rozwiązań istotnych dla Podlasia marszałek województwa Łukasz Prokorym wymienia między innymi telemedycynę, rozwój e-urzędów, dostęp do internetu i odnawialne źródła energii.

– Czekam na te wytyczne chociażby w zakresie rozwoju e-urzędów, telemedycyny, powszechnego dostępu do internetu, a także odnawialnych źródeł energii – mówi Łukasz Prokorym.

Rekomendacje przygotowane w ramach projektu RURALSTRAT mają pomóc w planowaniu rozwoju regionu. Samorząd województwa chce wykorzystać je również przy pracach nad dokumentami strategicznymi i planowaniu wykorzystania funduszy europejskich.

Problemem pozostaje dostęp do szybkiego internetu. Według danych przedstawionych przez Ministerstwo Cyfryzacji ma go 85 proc. gospodarstw domowych w Polsce. Resort chce zlikwidować tzw. białe plamy, czyli obszary bez odpowiedniego dostępu do sieci, do 2030 roku.

– Dostęp do sieci to przede wszystkim umożliwienie pracy przyszłości – hybrydowej lub wykonywanej bezpośrednio z miejsca zamieszkania – co napędza zrównoważony rozwój całego kraju – podkreśla wiceminister cyfryzacji Rafał Rosiński.

Znaczenie ma również umiejętność korzystania z dostępnych usług. W 2027 roku ma powstać ponad 2 tys. Klubów Rozwoju Cyfrowego. Mają one pomagać między innymi seniorom i osobom, które potrzebują wsparcia w korzystaniu z narzędzi internetowych.

Ponad 80 naukowców szuka rozwiązań dla wsi

Za opracowanie rekomendacji odpowiada projekt RURALSTRAT realizowany przez Politechnikę Białostocką we współpracy z Województwem Podlaskim, Ministerstwem Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Siecią Badawczą Łukasiewicz – ITECH Instytutem Innowacji i Technologii.

Przedsięwzięcie otrzymało niemal 8 mln zł dofinansowania z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. Naukowcy analizują rozwiązania stosowane w Polsce, innych krajach Unii Europejskiej i poza nią. Efektem mają być propozycje, które będzie można wykorzystać w krajowej i regionalnej polityce rozwoju obszarów wiejskich.

– Jesteśmy uczelnią regionalną, dlatego naszą podstawową misją jest służenie regionowi – poszukiwanie rozwiązań, które będą jak najlepiej rozwijały Podlasie w jego różnych obszarach – mówi rektor Politechniki Białostockiej prof. Marta Kosior-Kazberuk.

Jak zaznacza, przygotowane rozwiązania powinny odpowiadać na potrzeby regionu, ale mieć również szersze zastosowanie. Projekt obejmuje bowiem nie tylko technologie cyfrowe, lecz także infrastrukturę, środowisko i kwestie społeczne.

Czy nowe technologie zatrzymają młodych na Podlasiu?-

Jednym z największych wyzwań dla obszarów wiejskich jest odpływ mieszkańców. Młodzi ludzie wyjeżdżają, gdy w ich miejscowościach brakuje pracy, dostępu do edukacji czy podstawowych usług. Nowoczesna infrastruktura może pomóc zmienić tę sytuację, ale wymaga połączenia wielu działań.

– Może być to świetny mechanizm zachęcający naszych młodych mieszkańców z terenów wiejskich do pozostawania w województwie – mówi Łukasz Prokorym, odnosząc się do rozwiązań, które mają zostać wypracowane w ramach projektu RURALSTRAT.

O tym, czy koncepcja inteligentnej wsi przyniesie realne efekty, zdecyduje możliwość wdrożenia rekomendacji w konkretnych miejscowościach. Ważne będzie również uwzględnienie potrzeb samych mieszkańców, a nie tylko dostępności nowych technologii.

Rozwiązania dla obszarów wiejskich będą tematem Kongresu Smart Village Polska, który odbędzie się 22 października 2026 roku na Politechnice Białostockiej. Wezmą w nim udział przedstawiciele nauki, administracji, samorządów i biznesu. Partnerami strategicznymi kongresu są Ministerstwo Cyfryzacji oraz Województwo Podlaskie.