Kultura i Rozrywka

Białystok z nowymi Totemami Ambientu. Sztuka i technologia w lesie

2026.04.01 11:30

W Lesie Zwierzynieckim w Białymstoku stanęły Totemy Ambientu – dziesięć rzeźb łączących tradycyjne rzemiosło, interaktywną technologię i muzykę ambient. Projekt Up To Date Festival otwiera nowy rozdział Alei Ambientowej, tworząc miejsce spotkań sztuki, natury i dźwięku.

Historia i koncepcja Alei Ambientowej

Aleja Ambientowa powstała w 2020 roku z inicjatywy Stowarzyszenia Pogotowie Kulturalno-Społeczne przy wsparciu Miasta Białystok. Jej trasa przebiega przez Park Konstytucji 3 Maja, Las Zwierzyniecki i Rezerwat Las Zwierzyniecki, oferując przestrzeń do wyciszenia, refleksji oraz kontaktu z naturą. Inicjatywa od początku łączy wartości bliskie muzyce ambientowej, której promocję w Białymstoku prowadzi od lat Up To Date Festival.

Totemy Ambientu – rzeźby i interaktywność

Nowym etapem rozwoju Alei są Totemy Ambientu – dziesięć rzeźbiarskich obiektów w jej leśnej części. Każdy totem powstał ręcznie, zarówno pod względem konstrukcji drewnianej, jak i elementów elektronicznych. Za projekt odpowiadają Maciej Korsan, Karolina Maksimowicz, Jędrzej Dondziło, Aleksandra Staszak z Uniwersytetu w Białymstoku oraz lokalny rzemieślnik Marek Doroszkiewicz.

Totemy wykonano z drewna pochodzącego z ponad stuletnich podlaskich domów, zabezpieczonego tradycyjną metodą zwęglenia, impregnowane smołą i dziegciem, co nadaje im charakterystyczną czarną barwę. Minimalistyczna, pionowa forma obiektów nawiązuje do podlaskiego snycerstwa, a abstrakcyjne dekoracje inspirowane są naturą i wyobraźnią dziecięcą.

– Inspiracją dla formy totemów były dawne słupy spotkane niegdyś w Puszczy stojące jako symboliczna brama do rezerwatu, które z czasem zniknęły. Nowe obiekty przywracają tę ideę, reinterpretując ją we współczesnym kontekście – mówi współtwórczyni koncepcji, Karolina Maksimowicz.

Technologia i doświadczenie dźwiękowe

Totemy Ambientu to nie tylko rzeźby, ale też interaktywne instalacje. Zostały wyposażone w zasilane energią słoneczną elementy elektroniczne i pozwalają odwiedzającym na aktywne uczestnictwo w instalacji.

– Instalacja była dla mnie dużym wyzwaniem artystycznym i technologicznym. Moim celem było zaktywizowanie osób odwiedzających i ożywienie totemów w celu stworzenia wielowymiarowego doświadczenia – opowiada jeden z twórców, Maciej Korsan.

Poprzez zeskanowanie kodu QR na totemie użytkownicy mogą korzystać z ośmiu unikalnych spacerów dźwiękowych, łączących ambientowe sety polskich artystów z dźwiękami natury i autorskimi tekstami przyrodniczymi Aleksandry Staszak. Do oprawy muzycznej przyczynili się m.in. Olga Markowska, Botanica, Vi, Dtekk, Mateusz Grzybowski, Eta Hox, Daniel Szlajnda i Michał Wolski. Natomiast interaktywne elementy świetlne aktywowane są przez nietypową interakcję – wystarczy zapukać w specjalnie wyznaczone miejsce, by wybudzić totemy i stworzyć własne kombinacje kolorystyczne.

Znaczenie i przyszłość projektu

Już pierwsze dni funkcjonowania instalacji pokazały duże zainteresowanie mieszkańców i odwiedzających. Organizatorzy zwracają uwagę na potrzebę troski o przestrzeń publiczną – część totemów została niedawno zdewastowana. Totemy Ambientu poszerzają funkcję Alei Ambientowej jako miejsca odpoczynku, uważnego spaceru i osobistego doświadczenia dźwięku, a także staje się ważnym głosem w dyskusji o roli sztuki w przestrzeni publicznej.

Projekt został zrealizowany dzięki dofinansowaniu z Krajowego Planu Odbudowy (Next Generation EU) i wpisuje się w wieloletnią działalność Up To Date Festival w promowaniu muzyki ambientowej. Tegoroczna edycja festiwalu odbędzie się w dniach 28–30 maja, a dostępne są już ostatnie bilety na Centralny Salon Ambientu.