Miasto chce wyremontować Pomnik Spalonej Synagogi. Trwają poszukiwania wykonawcy

2024.06.05 10:41
Władze Białegostoku są zainteresowane odrestaurowaniem pomnika-kopuły, który symbolizuje spalony w 1941 roku żydowski dom modlitwy.
Miasto chce wyremontować Pomnik Spalonej Synagogi. Trwają poszukiwania wykonawcy
Fot: UM Białystok

Dwa miesiące na wykonanie zleconych prac

Termin składania ofert mija 6 czerwca. Wykonawca ma dwa miesiące na wykonanie niezbędnych prac wyszczególnionych w przetargu. Magistrat szuka podmiotu, który podejmie się odnowienia otoczenia pomnika oraz oczyści, odmaluje i zabezpieczy konstrukcję. Przewidziano też montaż tablic oraz umieszczenie informacji o twórcach pomnika.

Pomnik-kopuła upamiętnia wydarzenia z 1941 roku

Wielka Synagoga, powstała na początku XX wieku przy ulicy Bożniczej (obecnie Suraskiej). W okresie międzywojennym uchodziła za najokazalszą synagogę w mieście. Została wybudowana według projektu Samuela J. Rabinowicza. Była to świątynia reformowana, w której kobiety modliły się obok mężczyzn, choć na osobnych galeryjkach. W okresie międzywojennym, podczas świąt i uroczystości państwowych, w synagodze grała orkiestra Gimnazjum Hebrajskiego.

O wydarzeniach z 27 czerwca 1941 roku, przypomina dziś pomnik w kształcie kopuły zniszczonej bożnicy, odsłonięty w miejscu, gdzie przed laty stała synagoga. Jego fundatorami byli białostoccy Żydzi z całego świata. Tablica pamiątkowa głosi: "Święty nasz wspaniały przybytek stał się pastwą ognia, 27 czerwca 1941 r. 2000 Żydów niemieccy mordercy spalili w nim żywcem".

Hitlerowcy zapędzili do budynku Wielkiej Synagogi mężczyzn i chłopców narodowości żydowskiej i podpalili budynek. Do tych, którzy próbowali się bronić lub uciec, strzelali. Szacuje się, że w płomieniach zginęło od 700 nawet do 2,5 tys. osób. Kilkanaście osób uratował polski dozorca, Józef Bartoszko, który otworzył tylne drzwi budynku.

To wydarzenie było początkiem eksterminacji ludności żydowskiej w Białymstoku. W pamięci mieszkańców miasta zapisało się jako „czarny piątek”.

Jak powiedział PAP zastępca prezydenta miasta Rafał Rudnicki, władzom zależy na upamiętnianiu miejsc związanych z historią Białegostoku sprzed II wojny światowej, czyli też tych związanych ze społecznością żydowską. "Stąd też przetarg na odnowienie Pomnika Wielkiej Synagogi, miejsca niezwykle ważnego" - zaznaczył Rudnicki.

Synagoga
Synagoga przy ulicy Bożniczej w czasach świetności Źródło: Wikipedia

Agata Rosińska
24@bialystokonline.pl

1120 osób online
Wersja mobilna BiałystokOnline.pl
Polityka prywatności | Polityka cookies
Copyright © 2001-2024 BiałystokOnline Sp. z o.o.
Adres redakcji: ul. Sienkiewicza 49 lok. 311, Białystok, tel. 85 746 07 39