Zdrowie

Profilaktyka chorób serca w Białymstoku: od czego zacząć?

2026.10.03 10:00

Choroby układu krążenia od lat pozostają jedną z głównych przyczyn zgonów w Polsce. Dobra wiadomość jest taka, że na wiele czynników ryzyka chorób serca mamy realny wpływ, a pierwsze kroki profilaktyki nie wymagają wielkiej rewolucji. Wystarczy kilka prostych decyzji i regularna kontrola stanu zdrowia.

Podpowiadamy, od czego zacząć, jakie badania warto wykonywać i kiedy zgłosić się do kardiologa w Białymstoku.

Dlaczego profilaktyka serca ma znaczenie

Serce pracuje bez przerwy, a choroby układu krążenia mogą długo nie dawać żadnych objawów. Nadciśnienie tętnicze, podwyższone stężenie cholesterolu czy miażdżyca tętnic potrafią rozwijać się latami, zanim zostaną rozpoznane. Do ważnych modyfikowalnych czynników ryzyka (czyli takich, na które mamy realny wpływ) należą palenie tytoniu, mała aktywność fizyczna, przewlekły stres, nadwaga, choroba otyłościowa, nieprawidłowa dieta – m.in. nadmiar soli, tłuszczów nasyconych i trans, małe spożycie warzyw, owoców i błonnika, nadmierne spożywanie alkoholu oraz zaburzenia snu. Na części z nich, jak wiek czy geny, nie mamy wpływu, ale pozostałe możemy skutecznie ograniczać. Na tym właśnie polega profilaktyka.

Codzienne nawyki, które chronią serce

Ruch. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca dorosłym co najmniej 150 minut umiarkowanej aktywności tygodniowo. Wystarczy szybki spacer, rower czy pływanie, a w Białymstoku nie brakuje parków i ścieżek rowerowych, które zachęcają do codziennego ruchu.

Dieta. Dobrym wzorem jest kuchnia śródziemnomorska: dużo warzyw i owoców, produkty pełnoziarniste, ryby, oliwa z oliwek i orzechy. Warto ograniczać sól, cukier, żywność wysoko przetworzoną i tłuszcze zwierzęce. Mniej soli to prostszy sposób na utrzymanie prawidłowego ciśnienia.

Nałogi, sen i stres. Rzucenie palenia to jedna z najskuteczniejszych zmian, jakie można wprowadzić dla serca. Warto też ograniczyć lub wykluczyć alkohol, dbać o 7-8 godzin snu i znaleźć własny sposób na odreagowanie stresu, na przykład spacer, hobby czy rozmowę z bliskimi.

Jakie badania warto wykonywać regularnie

Zdrowy styl życia to podstawa profilaktyki, ale równie ważne są regularne badania kontrolne. Podstawowym elementem profilaktyki jest regularny pomiar ciśnienia tętniczego. Utrzymujące się wartości powyżej 140/90 mm Hg wymagają konsultacji lekarskiej. Równie ważne są badania krwi: lipidogram, czyli oznaczenie cholesterolu całkowitego, LDL, HDL i trójglicerydów, oraz stężenie glukozy na czczo.

Uzupełnieniem bywa EKG spoczynkowe, a przy wskazaniach echo serca, próba wysiłkowa lub całodobowy pomiar ciśnienia tętniczego. Zakres badań zawsze dobiera lekarz, biorąc pod uwagę wiek, styl życia, choroby współistniejące i historię zdrowotną rodziny. Osoby mieszkające w regionie mogą skorzystać z diagnostyki w centrach medycznych, np. Centrum Medyczne MedDeya w Białymstoku.

Kiedy zgłosić się do kardiologa

Nawet przy zdrowym trybie życia warto wiedzieć, które sygnały wymagają konsultacji. Do kardiologa należy zgłosić się, gdy pojawia się kołatanie serca, duszność przy wysiłku, uczucie ucisku lub bólu w klatce piersiowej, zawroty głowy, omdlenia, obrzęki kostek albo stale podwyższone ciśnienie tętnicze.

Wizyta u kardiologa może być wskazana również mimo braku objawów, zwłaszcza gdy w rodzinie występowały choroby serca, mamy cukrzycę, nadciśnienie tętnicze, podwyższony cholesterol lub ukończyliśmy 40. rok życia. Konsultację można odbyć w poradni kardiologicznej, gdzie lekarz oceni ryzyko sercowo-naczyniowe, zaplanuje potrzebne badania i podpowie dalsze kroki.

Pamiętaj: nagły, silny ból w klatce piersiowej, ostra duszność lub utrata przytomności to sytuacje alarmowe. W takim przypadku należy natychmiast zadzwonić pod numer 112.

Małe zmiany, duży wpływ na serce

Profilaktyka chorób serca nie wymaga wielkich poświęceń, tylko konsekwencji. Ruch, zbilansowana dieta, rezygnacja z nałogów i regularne badania to fundament, który realnie zmniejsza ryzyko problemów w przyszłości. Najlepszy moment, by zacząć, jest teraz. Warto zacząć od pomiaru ciśnienia, kilku prostych zmian w codziennych nawykach i wizyty u specjalisty.

[ARTYKUŁ SPONSOROWANY]