620 osób online

Opieka wytchnieniowa pod lupą NIK. Jakie nieprawidłowości wykryto w Podlaskiem?

2022.09.09 13:43
Wsparcie świadczone w ramach Programu Opieka Wytchnieniowa przyczyniło się do odciążenia członków rodzin i opiekunów osób niesamodzielnych. W Podlaskiem w ubiegłym roku 149 osób zostało nią objętych.
Opieka wytchnieniowa pod lupą NIK. Jakie nieprawidłowości wykryto w Podlaskiem?
Fot: Pixabay

Skontrolowano urzędy wojewódzkie, gminy i powiaty

W Polsce o lat wzrasta liczba osób z niepełnosprawnościami, a tym samym rośnie liczba członków rodzin i opiekunów sprawujących opiekę nad tymi osobami. Dlatego opieka wytchnieniowa jest jedną z form wsparcia skierowanego do tej grupy społecznej. Jest finansowana ze środków Funduszu Solidarnościowego, a jego głównym celem było czasowe odciążenie członków rodziny lub opiekunów osób z niepełnosprawnościami.

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) skontrolowała Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej odpowiedzialne m.in. za przygotowanie i wdrożenie programu oraz 9 urzędów wojewódzkich i 26 gmin i powiatów realizujących program. Z województwa podlaskiego skontrolowano miasto Białystok, Łomżę i Sokółkę.

- Celem kontroli było ustalenie czy organizacja wsparcia w postaci opieki wytchnieniowej i jej funkcjonowanie na poziomie lokalnym przyczyniły się do zwiększenia pomocy opiekunom osób niesamodzielnych - wyjaśnia NIK.

W kontrolowanym okresie wykorzystanie środków przez samorządy z roku na rok rosło, liczba osób objętych wsparciem wzrosła ponad trzykrotnie. W województwie podlaskim w 2019 r. liczba ta wynosiła 63, rok później już 123, a w 2021 r. liczba osób objętych opieką wytchnieniową wyniosła 149.

- Program był jednak realizowany w niepełnym stopniu i nie zawsze prawidłowo. W latach 2019-2021 jednostki samorządowe wykorzystały tylko nieco ponad połowę przekazanych środków. Nie zapewniono też ciągłości realizacji Programu w kolejnych latach - wskazują kontrolerzy NIK.

W sumie w latach 2019–2021 z różnych form opieki wytchnieniowej organizowanej przez jednostki samorządowe skorzystało ponad 16,5 tys. osób.

Nieprawidłowości w Białymstoku

Jeżeli chodzi o Urząd Miejski w Białymstoku, na czele którego stoi prezydent miasta Tadeusz Truskolaski, zapewniał on odpowiednio wykwalifikowaną kadry do realizacji opieki wytchnieniowej oraz prawidłowo realizował wsparcie.

Jednak są i pewne nieprawidłowości. Jedną z nich było przyznawanie opieki wytchnieniowej w latach 2020–2021 bez wydawania decyzji administracyjnych, co było niezgodne z art. 106 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto białostocki magistrat udostępniał na stronie internetowej informacje dotyczące realizacji programu, które nie zawierały wszystkich wymaganych danych.

W Urzędzie Miejskim w Białymstoku, w 2019 r. wykorzystano zaledwie 13,2% otrzymanych z funduszu środków obejmując wsparciem w formie pobytu dziennego 32 osoby (ze 150 o dofinansowanie, których wnioskowano).

Inną nieprawidłowością było przekazanie sprawozdania z realizacji programu za 2019 rok 12 dni po wyznaczonym terminie. Dyrektor Departamentu Spraw Społecznych wyjaśnił, iż spowodowane to było przeoczeniem.

Kontrole w Sokółce i Łomży

Z województwa podlaskiego, poza białostockim magistratem skontrolowano również dwie inne jednostki: Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Łomży i Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Sokółce.

Jeżeli chodzi o ośrodek w Łomży, kierowany przez dyrektora Wiesława Jagielaka, kontrolerzy NIK wskazali, że prawidłowo przygotował i wdrożył opiekę wytchnieniową oraz zapewnił odpowiednio
wykwalifikowaną kadrę do realizacji programu.

Jedną ze wskazanych nieprawidłowości było wydawanie decyzji administracyjnych o przyznaniu wsparcia w zakresie opieki wytchnieniowej bez uprzedniego przeprowadzenia wywiadów środowiskowych, co było niezgodne z art. 106 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Drugą nieprawidłowością był brak informacji o wysokości przyznanego wsparcia finansowego z Funduszu Solidarnościowego w rozpowszechnianych przez ośrodek informacjach.

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Sokółce, zarządzane przez dyrektor Alicję Rysiejko podjęło właściwe działania w celu wdrożenia opieki wytchnieniowej oraz zapewniło odpowiednio wykwalifikowaną kadrę do jej realizacji.

Tu jednak pojawiło się najwięcej nieprawidłowości, jeżeli chodzi o kontrolowane jednostki w Podlaskiem. Na stronie podmiotowej PCPR nie podano informacji o udzieleniu zamówienia na realizację Programu - edycja 2020, co stanowiło naruszenie art. 138o obowiązującej wówczas ustawy Prawo zamówień publicznych. Według NIK, PCPR nierzetelnie zweryfikował w 9 przypadkach, dokumentację z realizacji usług pod kątem faktycznego czasu ich wykonania. W informacjach o przyznaniu opieki wytchnieniowej kierowanych do osób nią objętych nie podawano, jakiego rodzaju usługi zostały przyznane i w jakim wymiarze. Ponadto sokólskie centrum nie dokonało protokolarnego odbioru częściowego usług realizowanych w listopadzie 2020 r. wbrew wymogom określonym w umowie zawartej z wykonawcą.

Malwina Witkowska
malwina.witkowska@bialystokonline.pl
Wersja mobilna BiałystokOnline.pl
Polityka prywatności | Polityka cookies
Copyright © 2001-2022 CMG, Białystok
Adres redakcji: ul. Sienkiewicza 49 lok. 311, Białystok, tel. 85 746 07 39
zamknij X
TA STRONA UŻYWA COOKIES. Dowiedz się więcej o celu ich używania i polityce cookies. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.