Aktualności

Urna w domu zamiast na cmentarzu? Planowane są zmiany w prawie

2026.10.30 12:30

Polskie przepisy dotyczące pochówków mogą przejść istotne zmiany. Rząd rozważa dopuszczenie przechowywania urn z prochami w domach, rozsypywania prochów oraz nowych, ekologicznych form upamiętniania zmarłych. Na razie propozycje budzą jednak rozbieżności wśród resortów.

Polskie przepisy o pochówkach czeka reforma?

Obowiązujące przepisy opierają się na ustawie z 31 stycznia 1959 roku o cmentarzach i chowaniu zmarłych. Choć była ona wielokrotnie nowelizowana, nadal ogranicza możliwości wyboru alternatywnych form pochówku.

Obecnie urny z prochami muszą być składane w miejscach przewidzianych przez prawo. Nie można legalnie przechowywać ich w domu ani swobodnie rozsypywać prochów poza cmentarzem. Jak informuje Rzeczpospolita w artykule z 26 października 2026 r., Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowuje propozycje liberalizacji tych zasad.

Urna w domu i rozsypywanie prochów

Jedną z najważniejszych rozważanych zmian jest umożliwienie rodzinom przechowywania urny z prochami zmarłego w mieszkaniu. Planowane jest również dopuszczenie rozsypywania prochów w specjalnie wyznaczonych miejscach, między innymi w ogrodach pamięci. Według informacji przekazanych przez RMF FM, opisywanych również przez Gazetę Prawną, rozważana jest także możliwość rozsypywania prochów w miejscach szczególnie ważnych dla zmarłego, z uwzględnieniem określonych ograniczeń. Wśród propozycji pojawiają się ponadto ekologiczne urny, drzewa pamięci oraz możliwość tworzenia pamiątek, na przykład biżuterii zawierającej niewielką ilość prochów.

Nie tylko nowe formy pochówku

Zmiany dotyczą również szerszej reformy prawa cmentarnego. W wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów znajduje się projekt UD278 - nowej ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych. Jak wynika z oficjalnych informacji Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, projekt zakłada między innymi uporządkowanie zasad dotyczących prawa do grobu, rezerwacji miejsc pochówku oraz funkcjonowania cmentarzy. Przewiduje również wprowadzenie elektronicznych ksiąg cmentarnych, rejestrów grobów i cmentarzy, elektronicznych kart zgonu oraz instytucji koronera.

Kiedy zmiany wejdą w życie?

Pod koniec października 2026 roku pojawiły się informacje o trudnościach w uzgodnieniu proponowanych rozwiązań między resortami. Jak informowały ogólnopolskie media, nie udało się uzyskać porozumienia pozwalającego na skierowanie propozycji do dalszego etapu prac rządowych. Na dzień 30 października 2026 roku nowe zasady nie obowiązują. Nadal nie można legalnie przechowywać urny w domu ani swobodnie rozsypywać prochów poza miejscami przewidzianymi w przepisach.

Jeżeli reforma zostanie przyjęta, rodziny mogą zyskać większą swobodę w wyborze sposobu pożegnania i upamiętnienia bliskich. Na ostateczny kształt przepisów i termin ich wejścia w życie trzeba jednak poczekać.